Romatizma ve Ağrı
Ağrı tutulum şekline göre yaygın ve lokalize olarak iki grupta incelenebilir. Yaygın ağrı; iltihabi romatizmal hastalıklar (romatoid artrit, lupus gibi), fibromyalji (kas romatizması), vitamin eksiklikleri, hormon bozuklukları, geçirilmiş enfeksiyon sonrası kas ağrısı gibi pek çok nedene bağlı gelişebilir. Lokalize ağrı, belirli bir bölgede birçok duruma bağlı (örn. travma, ameliyat, burkulma, ezilme..) olarak ortaya çıkabilir. Ağrının yeri ve süresi hem tanıda hem de tedavide önemlidir. 3 aydan kısa süren ve aniden başlayan ağrılara akut ağrı olarak isimlendirilir. Tedavisinde istirahat, ağrı kesici ve kas gevşeticilerden yararlanılır. Kronik ağrı ise, ağrının başlangıç zamanının net olarak ifade edilemediği, genellikle 3 aydan uzun süreli ağrılar için kullanılan bir terimdir. Ağrının yorumlanmasında kişinin sosyal ve psikolojik açıdan değerlendirilmesi gerekmektedir. Dolayısıyla kronik ağrı tedavisi akut ağrı tedavisinden biraz farklılık göstermektedir.
Romatizma kelimesi, Yunanca "rheuma" kökünden gelir. Bu kelime "akma"yı dolayısı ile "hareket"i ifade eder. Eski çağlarda beyinden kas ve eklemlere akan bir sıvının ağrıya neden olduğuna inanılırdı. Romatizma oldukça genel bir terimdir. Vücuttaki yumuşak dokudaki ağrıyı tanımlamak için kullanılır. Halk arasında romatizma deyince çoğu zaman tek bir hastalık olarak algılansa da, romatizmal hastalıkların 100’den fazla çeşiti bulunmaktadır. Artrit ise kelime anlamı vücuttaki bir veya daha fazla eklemde görülen yangıdır (inflamasyon).
Temel olarak 2 tip romatizma vardır:
1. İltihabı olanlar; mikroorganizmalara, bağışıklık sistemini bozulmasına ve eklemlerde çeşitli yapıların birikmesine bağlı olarak gelişebilir.
2. İltihabı olmayanlar; bunlar daha sık görülmekle birlikte en iyi bilineni osteoartrit (kireçlenme) dir. Kireçlenmede genellikle eklemde iltihap yoktur. Eklemin kıkırdak dokusunda yıpranma ve aşınma söz konusudur. Zamanla eklemin yapısı bozulur ve fonksiyon kaybına neden olur. İltihabi olmayan romatizmal hastalıklardan biri de fibromyaljidir. Fibromyalji kas romatizması olarak da tanımlanır. En karakteristik özelliği hastada yaygın ağrı ve yorgunluk oluşturmasıdır.