El BİLEĞİ VE EL AĞRILARI
El ve el bileği, günlük aktivitelerimizde çok yönlü kullanılan, işlevlerini, kusursuz yerine getirebilecek şekilde yaratılmış, çok yönlü yapılardır. Sık kullanılmasının aksine aynı oranda az korunan bir vücut bölümüdür. Travmaya maruz kalma, yaralanma ve mesleki hastalıklardan etkilenir. Aynı zamanda kronik iltihabı romatizmal hastalıkların en sık tutulum yaptığı eklemlerden oluşur.
Vücudun diğer bölgelerindeki eklemlerde olduğu gibi elde de osteoartrit (kireçlenme)’e rastlamak mümkündür. Osteoartrit eklem kıkırdağının genellikle yaş ile ilişkili olarak aşınmasıdır. Elde baş parmağın kök bölgesinde ve parmakların orta ve son kısmında ağrılı sert şişlikler şeklinde görülebilir. Bazen bu şişlikler hassas ve kızarık olabilir. Hastalar böyle durumlarda el fonksiyonlarını rahat yapamadıklarından ve geceleri sızı hissettiklerinden bahsederler. Elde ortaya çıkan kireçlenmenin tedavisinde ana prensip eklemi zorlayacak aktivitelerden kaçınmaktır. Lokal ağrı kesici jellerden hastalar fayda görürler. Yine, el ve el bilek seviyesinde parmak hareketlerinden sorumlu çok sayıda tendon ve bunlara ait kılıflar bulunur. Bu yapılarda iltihabı durumlar görülebilir. Bazen bu yapılar iyileşirken yapışıklıklar veya tendonlarda sertlikler oluşur. Halk arasında tetik parmak olarak tanımlanan durum ortaya çıkar. El bileği seviyesinde, içinden median sinirle birlikte el parmaklarının tendonlarının geçtiği tünel bulunmaktadır. Tünelde ödem oluşması sinir sıkışmasına neden olur. Elini sık kullanan kişilerde ve özellikle ev hanımlarında görülür. Tek veya çift taraflı olabilir. Hastalar genellikle ilk üç parmakta ağrı, yanma, uyuşukluk ve ince kavramalarda beceriksizlik gibi şikayetlerde bulunurlar. Üç aylık bir tedaviye cevap alınamıyorsa, kaslarda güçsüzlük varsa ve hastanın yakınmaları artıyorsa cerrahi olarak tünel çatısını oluşturan ligaman gevşetilir. Elde ganglion (el bilek kisti) görülebilir. Bunlar el bileğini çevreleyen zarın fıtıklaşmasıdır. Bazen dışarıdan görülebilecek şekildedir. Şişlik olsa da ağrısız olabilir. Aktive olduğu dönemlerde soğuk uygulama ve lokal ağrı kesici jellerden yararlanılır. İhtiyaç görüldüğü durumlarda ultrasonografi eşliğinde ağrılı bölgeye enjeksiyonlar yapılabilir. Bu uygulamalar genellikle iltihabı azaltıcı ve o bölgenin yeniden yapılanmasını arttırıcı özellikler içerir.
Romatoid artrit nedeni bilinmeyen iltihabı romatizmal bir hastalıktır. Erken dönemde el eklemlerinde ısı artışı, şişlik ve duyarlılık vardır. Hasta özellikle sabahları yumruk yapmakta ve ellerini kullanmakta zorluk çeker. Bu durum en az 1 saat sürer, hatta gün boyu devam edebilir. Erken dönemde hastalık tanımlanmalı ve hastanın durumuna göre tedavi planlanmalıdır. Tedavi uzun süreçlidir. Tedavi edilmediği durumlarda, zamanla hastanın el eklemlerinde şekil bozuklukları ve fonksiyon kayıpları ortaya çıkar. Günümüzde kullanılan biyolojik tedavilerle birlikte el eklemlerindeki hasar azaltılabilir.